Digitalizacja Kolekcji XIX-wiecznej


O projekcie

O projekcie


Umowa nr 710/P-DUN/2015

Źródło finansowania: Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Działalność Upowszechniająca Naukę (DUN)

Nazwa zadania: Digitalizacja Kolekcji XIX-wiecznej, z przeznaczeniem na wybrane do digitalizacji unikaty, które nie mają odpowiednich wersji cyfrowych w bibliotekach (250 druków oprawnych).

Termin realizacji: 1 styczeń 2015 r. - 31 grudzień 2016 r. (24 miesiące)

Wykonawca projektu:
Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach - Biblioteka Uniwersytecka

Etapy projektu:

Zadanie było realizowane w dwóch zasadniczych etapach:

  • etap pierwszy - przygotowanie techniczne i digitalizacja. Termin realizacji: 1 styczeń 2015 – 31 grudzień 2015;
  • etap drugi - digitalizacja i wdrożenie. Termin realizacji: 1 styczeń 2016 – 31 grudzień 2016 r.

W ramach zadania (obu etapów) wykonano:

  1. Prace konserwatorskie: dezynfekcję chemiczną księgozbioru: (7185 egz. XIX-wiecznych druków oprawnych).
  2. Prace konserwatorskie: odkwaszenie wybranych druków oprawnych (w ilości 1000 egz.).
  3. Kwerendę naukową, selekcję materiałów, wybór 259 najcenniejszych druków do digitalizacji.
  4. Zdigitalizowano i udostępniono w sieci internet 259 najcenniejszych druków XIX-wiecznych, uzyskując liczbę wykonanych skanów 50 000. Dokumenty zostały zapisane do formatu prezentacyjnego, wprowadzone do systemu dLibra (opis formalny i rzeczowy), uzupełnione zostały opisy dla dokumentów w katalogu centralnym polskich bibliotek naukowych NUKAT. Prezentacyjnym systemem utworzonych cyfrowych publikacji jest dLibra. Zdigitalizowane druki są dostępne bezpłatnie dla wszystkich zainteresowanych w systemie dLibra.
    Powstałe rozwiązanie jest zintegrowane z systemem bibliotecznym Aleph – po odnalezieniu w komputerowym katalogu – system poprzez bezpośredni link informuje Użytkownika o dostępnej wersji elektronicznej materiału.

Cele projektu

W wyniku realizacji zadania osiągnięto:

  1. Cel ogólny - poszerzono dostęp do zabytkowych druków – udostępniono publikacje książkowe stanowiące cenną spuściznę naukową XIX-wiecznej humanistyki, poprzez digitalizację i publikacje w sieci 259 druków oprawnych (wykonano 50 000 skanów), co umożliwiło szybki dostęp do ww. zasobów szerokiemu kręgowi użytkowników (w kraju, jak i za granicą).
  2. Cele szczegołowe
    • zabezpieczono najcenniejsze druki stanowiące dziedzictwo nauki XIX-wiecznej;
    • zachowanie dziedzictwa naukowego dla przyszłych pokoleń;
    • wyrównanie szans dostępu do różnych publikacji osobom pochodzącym z małych miast i wsi lub innych miejsc oddalonych od ośrodków akademickich i naukowych;
    • integracja społeczna zmierzająca do ograniczenia dyskryminacji wynikającej z braku odpowiedniej infrastruktury badawczo - edukacyjnej, stworzenie warunków szkołom wyższym i ośrodkom naukowo - badawczym o charakterze dydaktycznym szerokiego współdziałania w tworzeniu Europejskiej Przestrzeni Badawczej oraz zwiększenie potencjału naukowo-badawczego szkół wyższych, poprawa jakości kształcenia i dostępu do wiedzy;
    • prezentacja wzorcowego modelu digitalizacji i udostępniania zasobów w oparciu o wolne licencjonowanie treści i otwarte standardy techniczne – zapewniające najwyższy poziom dostępności, a więc i zysku społecznego, zdigitalizowanego zasobu;
    • popularyzacja idei upowszechniania publikacji książkowych, jako równie znaczących co czasopisma naukowe: mimo rosnącej dostępności zasobów humanistyki w postaci elektronicznej, a także rosnącej popularności idei otwartego dostępu do publikacji naukowych, dostępność tych treści jest nadal niska.

Adresaci projektu:

Pracownicy naukowi, dydaktyczni i studenci, a także, ze względu na globalną prezentację zasobów, szeroka, krajowa i zagraniczna publiczność zainteresowana dostępem do spuścizny naukowej zabytków Kolekcji XIX-wiecznej przechowywanych w Bibliotece Uniwersyteckiej Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach.

Rezultaty:

W wyniku realizacji zadania została utworzona Kolekcja XIX-wieczna. Zdigitalizowano unikaty, które nie mają odpowiednich wersji cyfrowych w bibliotekach (259 druków oprawnych).
Realizacja zadania znacząco podniosła bezpieczeństwo zabytkowych zbiorów, stanowiących dziedzictwo ogólnoświatowej nauki XIX-wiecznej, dzięki zapewnieniu dostępu do treści dzieł, bez konieczności udostępniania oryginalnych egzemplarzy. Zadanie wpisuje się w działania globalne mające na celu tworzenie Europejskiej Przestrzeni Badawczej poprzez zapewnienie szybkiego dostępu do wiedzy dla zespołów naukowych pracujących w Europie i na całym świecie. Wysokiej jakości cyfrowe obrazy zapewnią niezbędną dokumentację unikatowego piśmiennictwa. W ramach jednego systemu nastąpiło połączenie zalet bibliografii, katalogu bibliotecznego oraz biblioteki cyfrowej. Zasięg oddziaływania: ogólnopolski.

O kolekcji

O kolekcji


Biblioteka Uniwersytecka od początku swej działalności systematycznie dążyła do budowy księgozbioru składającego się z publikacji obejmujących wcześniejsze epoki. Efektem zaplanowanych starań jest powstanie Kolekcji XIX wieku. Zawiera ona 7 185 druków oprawnych w języku polskim, rosyjskim, niemieckim, francuskim, angielskim, łacińskim, łotewskim, takie jak: literatura piękna, bibliografie, biografie, korespondencje, wspomnienia, monografie, herbarze, prace dyplomowe (np. wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego), dokumenty prawne, słowniki (językowe, tematyczne), encyklopedie (ogólne, tematyczne). Znajdują się tu prace z zakresu historii, politologii, filologii polskiej i filologii obcych (w tym np. Grundriss der iranischen Philologie), językoznawstwa współczesnego i historycznego, historii literatury, matematyki, biologii (np. Bird homes), chemii, medycyny, pedagogiki, etnografii, nauk społecznych, filozofii, religii (Biblia, Koran: opracowania historyczne i biografie), sztuki. Na szczególna uwagę zasługuje wydzielony zbiór druków oprawnych z początku XIX wieku z zakresu nauk humanistycznych wydany w drukarni księży Pijarów niedostępny powszechnie w innych placówkach naukowych oraz zbiór ksiąg z zakresu nauk ścisłych z początku XIX stulecia. Ważne znaczenie mają również wydawnictwa paryskie (szczególnie księgarnia Martineta) oraz Lipska, Wiednia, Chicago, Petersburga.

Projekt w liczbach

Projekt w liczbach


7 185

Kolekcja XIX-wieczna to 7 185 druków oprawnych, które zajmują 171 mb półek

15 m3

15 m 3 księgozbioru XIX – wiecznego zostało zdezynfekowane w komorze fumigacyjnej

200 kg

200 kg tj. 1000 woluminów zostało odkwaszonych

259

259 najcenniejszych druków zostało zdigitalizowanych i udostępnionych w sieci internet


Fotografie

>


Zespół

Zespół


Kierownik projektu (w tym kwerenda naukowa, konsultacja merytoryczna) - dr Henryk Suchojad

Koordynator projektu (ds. jakości projektu, promocji i informacji) – mgr Karolina Wicha

Digitalizacja (w tym zapis w systemie dLibra, opis formalny i rzeczowy, opisy dla dokumentów w katalogu centralnym polskich bibliotek naukowych NUKAT– mgr Ewelina Łojek

Obsługa informatyczna projektu – mgr inż. Marcin Gabryś

+48 41 349 7155